Η αγκινάρα αποτελεί ένα από τα πιο ιδιαίτερα και θρεπτικά λαχανικά της μεσογειακής διατροφής, με μακρά ιστορία κατανάλωσης και σημαντική θέση στην ελληνική κουζίνα. Ξεχωρίζει τόσο για τη χαρακτηριστική της γεύση όσο και για την υψηλή διατροφική της αξία. Εκτός όμως από τα θρεπτικά της οφέλη, η αγκινάρα αποτελεί πηγή έμπνευσης και στη μαγειρική. Σήμερα θα σου πούμε τα πάντα για τη θρεπτική αξία της, καθώς και τα μυστικά για το μαγείρεμα της, ώστε να αναδείξεις κι εσύ τη σημασία της στη διατροφή σου και τις σπεσιαλιτέ σου.

Ανακάλυψε τη θρεπτική αξία της αγκινάρας, τα οφέλη για την υγεία και εύκολους τρόπους μαγειρέματος για υγιεινά και πεντανόστιμα γεύματα. Κι ένα σωρό συμβουλές για να την εντάξεις στην καθημερινή σου διατροφή εύκολα και νόστιμα.

Αγκινάρα: Η πίκρα της κάνει τη διαφορά

Οι αγκινάρες προέρχονται από το φυτό Cynara scolymus. Άρχισαν να καλλιεργούνται στην Β. Αφρική και στη Σικελία και  είναι από τα πιο δημοφιλή λαχανικά στην Μεσογειακή κουζίνα, και ειδικότερα στην Ιταλία και στην Ισπανία όπου τις μαγειρεύουν με ατελείωτες παραλλαγές. Οι άγριες βέβαια για όποιον μπορεί να τις έχει είναι αληθινή λιχουδιά και, όπως και οι καλλιεργημένες μαγειρεύονται με πάρα πολλούς τρόπους.

Αγκινάρα: Διατροφική αξία & ιδιότητες

Η αγκινάρα είναι ένα λαχανικό πλούσιο σε ασβέστιο, φώσφορο, σίδηρο και φυτικές ίνες, αλλά και βιταμίνες Α, Β1, Β2, Β3, C και φυλλικό οξύ. Βελτιώνει τη λειτουργία των νεφρών και του ήπατος, ενώ μειώνει τα επίπεδα της χοληστερίνης, της ουρίας και του ουρικού οξέος. Έχει όμως και πολύτιμα αντιοξειδωτικά που συμβάλλουν στην καλή λειτουργία του οργανισμού και στην ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος. Διαθέτει επίσης τονωτικές και διουρητικές ιδιότητες, ενώ κατά το μεσαίωνα θεωρείτο το Νο 1 αφροδισιακό.

Οι ευεργετικές της ιδιότητες οφείλονται βασικά στην κυναρίνη, η οποία της δίνει τη χαρακτηριστική πικρή γεύση. Θα πρέπει να γνωρίζεις όμως ότι κατά το βράσιμο μέρος της αδρανοποιείται, ενώ κατά το τηγάνισμα, χάνεται τελείως. Γι’ αυτό είναι προτιμότερο να την απολαμβάνεις ωμή. Τα 100 γραμμάρια ωμής ή βραστής αγκινάρας έχουν μόλις 44 θερμίδες (Kcal), γι’ αυτό και συνιστάται για την απώλεια κιλών.

Εκτός όμως από τα θρεπτικά της οφέλη, η αγκινάρα προσφέρει και μεγάλη ποικιλία στη μαγειρική. Μπορεί να καταναλωθεί βραστή, στον ατμό, γεμιστή, τηγανητή ή ψητή, ενώ αποτελεί βασικό συστατικό σε παραδοσιακές συνταγές όπως οι αγκινάρες αλά πολίτα. Η σωστή προετοιμασία και ο κατάλληλος τρόπος μαγειρέματος αναδεικνύουν τη γεύση και διατηρούν τα πολύτιμα συστατικά της.

Ποιές να διαλέξω

Μεγαλύτερος παραγωγός αγκινάρας στον κόσμο είναι η Ιταλία. Η εποχή τους είναι η άνοιξη – από το Μάρτιο μέχρι και τις αρχές Ιουνίου. Μπορείς να τις βρεις, όμως, όλο το χρόνο, κατεψυγμένες ή σε κονσέρβα. Οι φρέσκες βέβαια έχουν άλλη χάρη. Από τις φρέσκιες προτίμησε όσες έχουν ζωηρό χρώμα, είναι «σφιχτές», χωρίς κηλίδες, με κλειστά φύλλα και τρυφερό κοτσάνι.

Διατηρούνται στο ψυγείο, αφού τις καλύψεις με ένα υγρό πανί ή βυθίσεις τα κοτσάνια τους σε νερό. Μπορείς επίσης, αφού κόψεις το μεγαλύτερο μέρος του κοτσανιού τους και τις καθαρίσεις από τα εξωτερικά σκληρά φύλλα της κεφαλής και να τις διατηρήσεις 1 – 2 εβδομάδες μέσα σε μια πλαστική σακούλα στην οποία θα έχεις ανοίξει τρύπες για να μη μουχλιάσουν.

Αν θέλεις να τις διατηρήσεις στην κατάψυξη, θα πρέπει αφού τις καθαρίσεις να τις βράσεις για λίγα λεπτά σε νερό με λεμόνι. Αφού κρυώσουν, θα τις βάλεις σε σακουλάκι τροφίμων και θα τις κρατήσεις στην κατάψυξη για αρκετούς μήνες.

Για να μη μαυρίσουν

Στην ουσία η αγκινάρα είναι το μπουμπούκι ενός λουλουδιού από το οποίο αφού καθαρίσεις τα εξωτερικά φύλλα και το χνούδι, κρατάς την «καρδιά» για να την σερβίρεις ωμή ή μαγειρεμένη. Όταν είναι φρέσκες οι αγκινάρες, έχουν δροσερά  εξωτερικά φύλλα με ζωντανό πράσινο χρώμα, τα οποία μαυρίζουν όσο περνάνε οι ημέρες. Το κοτσάνι τους είναι σφιχτό και συντηρούνται μέχρι να μαγειρευτούν σε ένα δοχείο με νερό, όχι περισσότερο από 2-3 ημέρες από την ώρα που θα κοπούν.

Πάντως, μπορεί το καθάρισμα της αγκινάρας φαίνεται να πολύπλοκο αλλά αυτό που μένει, η «καρδιά» της δηλαδή μας αποζημιώνει με το παραπάνω. Για να τις καθαρίσεις, βγάζεις τα εξωτερικά φύλλα, μέχρι να φανούν τα τρυφερά ανοιχτά πράσινα εσωτερικά φύλλα. Κόβεις το κοτσάνι στα 3-4 εκατοστά από τη βάση και το καθαρίζεις κυκλικά, κρατώντας το τρυφερό εσωτερικό κομμάτι. Στη συνέχεια ανοίγεις τα φύλλα και με ένα μικρό μαχαίρι αφαιρείς το χνούδι που καλύπτει την αγκινάρα. Μόλις τις καθαρίσεις, τις τρίβεις με λεμόνι ή, ακόμη καλύτερα, θα τις τοποθετήσεις σε μια λεκάνη με νερό. Θα προσθέσεις μία κουταλιά της σούπας αλεύρι και το χυμό ενός λεμονιού.

Τέλος, για να μη μαυρίσουν τα χέρια σου, φρόντισε να έχεις φορέσει γάντια πριν ξεκινήσεις το καθάρισμα.

Πολύτιμα μυστικά

Θα τις συμπαθήσεις ακόμη περισσότερο τρώγοντάς τες ωμές με ζιβανία- στην Κρήτη τις απολαμβάνουν με ρακί

♥ Θα τις λατρέψεις αν τις βάλεις μέσα σε έναν πρωτότυπο μουσακά με πεντανόστιμο κιμά και μπεσαμέλ.

♦ Εκτός από μαγειρευτές, μπορείς να τις προσθέτεις ακόμη και ωμές σε διάφορες σαλάτες, κυρίως πράσινες, αλλά όχι μόνο.

♥ Οι μεγάλες αγκινάρες γίνονται γεμιστές με τυριά, με κοτόπουλο ή κιμά, με λαχανικά ή με θαλασσινά.

♦ Στην Κρήτη και την Πελοπόννησο το αρνάκι με αγκινάρες είναι μία από τις τοπικές σπεσιαλιτέ.

♥ Αν βρεθείς στη Μικρομάνη το πρώτο δεκαήμερο του Μαΐου, θα πετύχεις την πασίγνωστη γιορτή της αγκινάρας και θα τη γευτείς σε διάφορες συνταγές παρέα με καλό κρασί.

♦ Τέλος, στην Ιταλία παράγουν το Cynar, ένα  απεριτίφ λικέρ από τα φύλλα της αγκινάρας και 13 βότανα, γνωστό για τη μοναδική βοτανική- γλυκόπικρη του γεύση.

Όπως είπαμε και πιο πάνω, η αγκινάρα είναι ένας μικρός θησαυρός θρεπτικών συστατικών… Είναι πλούσια σε φυτικές ίνες, χαμηλή σε θερμίδες και γεμάτη οφέλη για τον οργανισμό… Γι’ αυτό μπορεί να γίνει το απόλυτο healthy addition στο εβδομαδιαίο σου μενού…

Εσύ πώς την προτιμάς; Αλά πολίτα, στον ατμό ή ψητή στον φούρνο; Γράψε μας στα σχόλια την αγαπημένη σου συνταγή και κάνε save το post για να ξέρεις τι βάζεις στην κατσαρόλα σου όταν μαγειρεύεις αγκινάρες την επόμενη φορά…

Μάθε περισσότερα για την αγκινάρα κάνοντας κλικ εδώ ⇓

Αγκινάρα: Μάθε τα πολύτιμα συστατικά της